Gisteren, 26 april 2026, hield de Angerense Oldtimers Club een Bloesemtocht. Ik mocht meerijden met Theo uit Gendt, gepensioneerd pruimenteler.
Hoewel de tocht vooral in de tweede helft ons door de fraaie Over-Betuwe dorpen voerde als Zetten, Andels, Indoornik, Valbulg, Elst, Gendt, Bemmel en natuurlijk Angeren viel een ding ons als pruimenliefhebbers vooral op: het gebrek aan fruitbomen en pruimenbomen in het bijzonder. “Over tien jaar steet er niks mer,’ luidde onze conclusie. Theo wees me de plekken aan waar vroeger grote pruimenboomgaarden stonden. Ze zijn weg. Ook appels- en perenboomgaarden – spillen – verdwijnen ongenadig snel. De teelt loont simpelweg onvoldoende, of er moet zelfs geld bij.
De trend is niet goed. Al jaren wordt het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen (gewasbeschermingsmiddelen zo u wilt) lastiger en lastiger. En duurder. Het gezonde imago van fruit dat bespoten is, is steeds moeilijker overeind te houden. Reden voor de Over-Betuwse fruittelers om te stoppen. Wanneer de trend zich voortzet, dan is straks alleen import fruit terug te vinden in de supermarkten: eet smakelijk. Maar gelukkig hebben we de Eldense Blauwe pruim nog. Pruimen blijven gezond, onze gronden en zeker in de Over-Betuwe zijn geweldig geschikt voor pruimenteelt. Spuiten kan voor opbrengstmaximalisatie maar is eigenlijk niet nodig. Gewoon puur natuur. Beetje koeienmest onder de bomen, beetje bevloeien voor wie de bomen extra wil vertroetelen. Bij de Eldense Blauwe pruimenteelt kunnen we Gods water over Gods akker laten lopen: het komt allemaal goed.
Maar een beetje reclame voor de Eldense Blauwe pruim maken kan geen kwaad. Daarom is het goed om nog even te wijzen op de prachtige parel in Park Lingezegen, genaamd Voedselbos De Santackergaard. Daar hebben Kittie en ik 9 jaar terug 42 hoogstam Eldense Blauwe pruimenbomen geplant waarbij ook Leo de handen uit de mouwen stak. Kit en ik hebben tegenwoordig onze handen vol aan van alles en nog wat. Maar gelukkig zijn Leo en de vrijwilligers helemaal gevallen voor de Eldense Blauwe pruimen. Kit en ik laten hier Gods water over Gods akker lopen. Leo en alle vrijwilligers onderhouden dit Aardse Paradijs verder als goede rentmeesters. Wanneer je dan een ritje maakt door de Over-Betuwe zoals gisteren het geval was, besef je hoe snel onze omgeving aan het veranderen is, en hoe boomgaarden die vroeger zo gewoon waren inmiddels zeldzaam zijn geworden. Ons landschap raakt zijn fruitbomen kwijt.
Leo en de vrijwilligers weten heerlijke jam te maken van de Eldense Blauwe pruimen. Deze kunt u aanschaffen waarmee u stichting Santackergaard ondersteunt. Hoe mooi is dat? Er zijn natuurlijk altijd mensen die hopen dat het hier gaat om een plukbos. Welnu, dat is de Santackergaard niet. De vrijwilligers werken zich niet het hele jaar uit hun naad zodat u kunt oogsten. Maar er is een goed alternatief: u kunt in uw eigen tuin of op uw eigen balkon een Eldense Blauwe boom neerzetten. Die mag u helemaal leegplukken!
Als Maatschap Eldense Blauwe zijn we nog altijd bezig met het uittesten van onderstammen. Hiervoor is een lange adem nodig. Maar dit is geen reden om niet aan de gang te blijven. We hopen dat de sterk groeiende onderstam Myrobolan 6 en de klassieke reus Myrobolan B straks mooie groei en mooie vrucht geven. En ook de Russische onderstam Krymsk 99 lijkt goed te matchen met de Eldense Blauwe pruim. En natuurlijk hebben we weer wat bomen geënt op de Hollandse S 766 onderstam. Want onze droom blijft natuurlijk een Santackergaard 2.0, 3.0 en 4.0!